The Rose - Part 2
Róża - Część 2
Jesteście gotowi na kolejną różaną podróż?
W poprzednim poście odwiedziliśmy Persję, ale prawda jest taka, że tę opowieść powinnam była zacząć od Grecji. To właśnie tam narodziły się jedne z pierwszych mitów o róży. Dziś nadrabiam tę zaległość i zapraszam Was do świata antyku.
Dla Greków róża była przede wszystkim kwiatem Afrodyty. Według jednego z mitów pierwsza róża wyrosła z morskiej piany razem z narodzinami bogini. Inna opowieść mówi, że białe róże zabarwiły się na czerwono krwią Afrodyty, gdy pobiegła ratować swojego ukochanego Adonisa. W ten sposób róża stała się symbolem piękna i miłości – tej, która niemal zawsze splata się z cierpieniem.
Ale róża należała także do Dionizosa. Królowała podczas wystawnych uczt. Nad stołami zawieszano wieńce z róż, płatki rozsypywano na podłodze, a goście nosili różane wianki. Grecy wierzyli, że zapach róży koi umysł i łagodzi skutki wina.
Z tamtych czasów wywodzi się również niezwykle ciekawa tradycja, która później w Rzymie otrzymała łacińską nazwę sub rosa – "pod różą". Nad stołem zawieszano różę, co oznaczało, że wszystko, co zostało powiedziane podczas uczty, pozostaje tajemnicą uczestników. W średniowieczu zamiast żywego kwiatu często pojawiała się rzeźbiona róża. Do dziś wyrażenie sub rosa oznacza rozmowę poufną, prowadzoną w zaufaniu. To jeden z najtrwalszych śladów antycznej symboliki, który przetrwał aż do naszych czasów.
Jeśli Grecy kochali róże, to Rzymianie wręcz za nimi szaleli. Róża stała się symbolem bogactwa, luksusu, elegancji i zwycięstwa, ale także pamięci o zmarłych. Rzymskie uczty zasypywano płatkami róż, gości otaczał zapach różanej wody, a na głowach nosili wieńce z róż. Co ciekawe, różanych perfum używali również mężczyźni, a za swoje zasługi byli obdarowywani różami.
Każdego roku, w maju lub czerwcu, obchodzono święto Rosalia. W jego czasie groby bliskich dekorowano różami. Kwiat ten przestawał być jedynie symbolem miłości – stawał się także pomostem między światem żywych i umarłych.
Róża towarzyszyła więc Grekom i Rzymianom niemal na każdym kroku. Wspominał o niej nawet Homer, który opisując początek dnia wielokrotnie przywoływał obraz "różanopalcej Jutrzenki". Ten poetycki obraz przetrwał tysiące lat i do dziś pozostaje jednym z najbardziej rozpoznawalnych wersów literatury antycznej.
Grecki i rzymski kult róży rozprzestrzenił się później po Europie i Bliskim Wschodzie, lecz jej historia dopiero się rozpoczynała. Każda kolejna epoka i każda kultura odczytywały ten sam kwiat na nowo. Im więcej czytam o historii róży, tym bardziej zadziwia mnie, jak wiele znaczeń zdołała w sobie pomieścić. Dla Greków była symbolem miłości, dla Rzymian także pamięci o zmarłych, dla perskich poetów stała się drogą ku Bogu, a średniowiecze odkryje w niej jeszcze inne, zaskakujące oblicze. O tym opowiem już następnym razem – w trzeciej i ostatniej części tej opowieści
A na dziś to już wszystko.
Do następnego razu,
K.
I zapraszam tam ----> Przypominam tam moje starsze prace. Szczegolnie na fb.
fb: @between.words.2025
in: @kasia_m.baranowska
The Rose - Part 2
Are you ready for another journey through the world of roses?
In my previous post, we travelled to Persia. But the truth is, this story should really have begun in Greece. It was there that some of the earliest myths about the rose were born. So today, I am making up for that omission and inviting you into the world of classical antiquity.
For the ancient Greeks, the rose was, above all, the flower of Aphrodite. According to one myth, the very first rose blossomed from the sea foam at the moment of the goddess's birth. Another tells how white roses were stained crimson by Aphrodite's blood as she ran to rescue her beloved Adonis. Thus, the rose became a symbol of beauty and love—a love that is almost always entwined with sorrow.
Yet the rose also belonged to Dionysus. It reigned over lavish banquets, where garlands of roses were hung above the tables, petals were scattered across the floors, and guests wore crowns of roses. The Greeks believed that the fragrance of the flower soothed the mind and softened the effects of wine.
It was also in ancient Greece that a fascinating custom emerged—one that the Romans later gave the Latin name sub rosa, meaning "under the rose." A rose would be suspended above the banquet table to signify that everything spoken during the feast was to remain confidential among those present. During the Middle Ages, a carved rose often replaced the fresh blossom. Even today, the expression sub rosa refers to something said in confidence. It is one of the most enduring legacies of ancient symbolism, surviving intact to this day.
If the Greeks loved roses, the Romans were utterly captivated by them. The rose became an emblem of wealth, luxury, refinement, and victory, but also of remembrance. Roman banquets were showered with rose petals, guests were surrounded by the fragrance of rose water, and wreaths of roses adorned their heads. Interestingly, men wore rose perfumes as well, and roses were bestowed upon them in recognition of their achievements.
Each year, in May or June, the Romans celebrated the festival of Rosalia. During these festivities, the graves of loved ones were decorated with roses. The flower ceased to be merely a symbol of love; it became a bridge between the worlds of the living and the dead.
The rose accompanied both Greeks and Romans through almost every aspect of life. Even Homer invoked it. In describing the break of day, he repeatedly summoned the image of the "rosy-fingered Dawn." That poetic vision has endured for thousands of years and remains one of the most celebrated lines in all of classical literature.
The Greek and Roman cult of the rose gradually spread across Europe and the Middle East, yet its story was only just beginning. Each new age and every culture discovered fresh meanings hidden within the same flower. The more I read about the history of the rose, the more I marvel at how many different meanings it has been able to carry. For the Greeks, it was a symbol of love; for the Romans, it also became a symbol of remembrance; for the Persian poets, it was a path leading towards God. And in the Middle Ages, the rose would reveal yet another, unexpected face.
That is the story I shall tell next time—in the third and final part of this journey through the world of roses.
That is all for today.
Until next time,
K.
You will find me there too ----> I post my older works there, especially on Facebook .
fb: @between.words.2025
in: @kasia_m.baranowska
The gramophone is playing "La vie en rose" by Edith Piaf